۱۳۸٧/۱٢/٢٤
حوزه یا حوضه!؟

من دانش آموخته دانشگاه گیلانم و تعلق خاطری که به این دانشگاه داشته و دارم همواره باعث شده تا اخبار مربوط به دانشگاه را پیگیری کنم و نسبت به اتفاقات دانشگاه حساس باشم.
چندی پیش پوستری با عنوان "همایش حوضه دریای خزر و تحولات منطقه ای و بین المللی" در یکی از ادارات دولتی، توجهم را جلب کرد. نکته نانهفته! در این پوستر چنان تامل انگیز بود که با وجود همه گرفتاری هایی که این روزها با آنها درگیرم، مصمم شدم که حتی اگر شده چند خطی درباره اش بنویسم.
در این پوستر از لغت "حوضه" استفاده شده کلمه ای غریب که در گفتگو و نوشتار روزمره ما چندان رایج نیست. این باعث شد تا برای اطمینان از صحت عبارت کمی جستجو کنم، برای همین سری به فرهنگ لغت زدم ؛ در فرهنگ معین زیر مدخل "حوضه" آمده است؛
حوضه: 1 ـ ناحیه یا منطقه ای که آب های آن به یک جا می‌ریزد. 2 ـ ناحیه ای که از آب یک رودخانه مشروب می‌شود.

پوستر همایش


و در زیر مدخل "حوزه" آمده است؛
1ـ ناحیه . 2 ـ جانب ، طرف . 3 ـ میان مملکت . ؛4- ~علمیه مرکز تحصیل علوم دینی .
با توضیح بالا می شود دریافت که "حوضه" یک لغت فنی زمین شناسی و جغرافیایی است. حال آنکه برای این همایش لغت "حوزه" که کلمه ای با بار معنائی در چارچوب اصطلاحات" ژئو پلتیک" می باشد، مناسب تر به نظر می رسد.
خصوصا اینکه با جستجو در گوگل برای دو ترکیب "حوزه خزر" و "حوضه خزر" می بینیم که لغت اول برای مسائل سیاسی‌ـ‌منطقه ای به کار رفته، برای مثال خبرگزاری مهر اخبار مربوط به کشور های همسایه دریای خزر را با عنوان "اخبار حوزه خزر" گرد آوری می کند.
واز طرف دیگر لغت حوضه برای مباحث زمین شناسی بکار رفته و تنها در لینکی که مربوط به برگزاری همایش دریای خزر در دانشگاه گیلان است از این لغت استقاده شده است.
جالب اینکه در صفحه اول سایت دانشگاه گیلان و در لینک مربوط به همایش از لغت "حوزه" استفاده شده اما در صفحه مخصوص همایش از لغت "حوضه"!
بارها و بارها از جانب سازمانها و ادارات دولتی و شرکت ها و یا رسانه های عمومی اشتباهاتی از این دست را دیده ام و برایم کمی تا قسمتی عادی شده است اما آنچه باعث اعجاب بنده از این اتفاق شد و وادارم کرد که این چند خط را بنویسم همان تعلق خاطری است که به دانشگاه گیلان دارم و در ابتدا نیزعرض کردم؛ این اشتباه و سرسری گذشتن از لغات اگر از جانب یک شرکت تجاری یا یک رسانه معمولی یا یک اداره دولتی باشد، چندان عجیب نیست اما برای مرکز علمی معتبری مثل دانشگاه گیلان به هیچ وجه شایسته نیست.خصوصا آنکه در علوم انسانی، هر یک از کلمات، بار معنائی ویژه ای را با خود حمل می کنند و باید در انتخاب هر واژه‌ای نهایت دقت را بکار برد.
خزر دریایی بوده که ما از طریق آن از همسایگان شمالی خود آسیب های بسیار دیده ایم و همچنین همین دریا برای ما موجبات رشد و توسعه را در برهه ای از تاریخمان به همراه داشته است. این همایش و همایش های این چنینی را باید به فال نیک گرفت. شناخت همسایگان خزری و خود خزر برای ملت ایران خصوصا مردمان حاشیه این دریا، امری حیاتی است. این مسئولیت و وظیفه بیش از همه بر عهده مراکز علمی و دانشگاهی استان های حاشیه دریای خزر است. گروه علوم سیاسی در دانشگاه گیلان مولود مبارکی است که همواره در طول دوران تحصیل آرزومند گشایش آن بودم و وجود این رشته و خصوصا اساتید مبرز آن را مایه‌ی رشد و توسعه استان می‌دانم.
اما نباید به همین ها اکتفا کرد. باید هرچه سریعتر میزهای مطالعاتی مربوط به خزر و همسایگانش و کتابخانه ها و مراکز تحقیقاتی در این مورد و موارد دیگری که منافع ملی ما را تامین می کند راه اندازی کرد و با تربیت کارشناسان خبره در امور مربوط به منافعمان نسبت به آنها حساس و پیگیر باشیم تا بتوانیم پیش از هر حادثه ای در برابر آن اتفاق مهیا بوده و برای بهره برداری از نتایج آن آماده باشیم.
شناخت این فرصت ها مسئولیتی است که بیش از همه بر عهده قشر فرهیخته جامعه خصوصا اساتید و دانشجویان است. در این میان دانشگاه گیلان بعنوان معتبرترین مرکز علمی استان مسئولیت بیشتری بر عهده دارد. در پایان برای برگزار کنندگان این همایش که افتخار شاگردی ایشان را داشته ام، آرزوی موفقیت دارم.

محسن

[ خانه | آرشيو | پست الكترونيك ]